Rynek ubezpieczeń

obowiązkowe

w sali

Przedmiot obejmuje następującą problematykę:

1. Historia ubezpieczeń na świecie i w Polsce

2. Polskie i unijne regulacje prawne w zakresie ubezpieczeń

3. Nadzór nad rynkiem ubezpieczeń w Polsce

4. Charakterystyka i struktura rynku ubezpieczeń w Polsce

5. Sektor prywatny: ubezpieczenia osobowe i majątkowe

6. Sektor publiczny: ubezpieczenia społeczne

7. Gospodarka finansowa zakładów ubezpieczeń

8. Wyniki finansowe sektora ubezpieczeniowego

9. Reasekuracja i koasekuracja

Jako wprowadzenie do przedmiotu przedstawiona zostanie historia ubezpieczeń, w tym rozwój działalności ubezpieczeniowej na świecie i w Polsce (od starożytności do XXI wieku).

Następnie podczas zajęć omówione zostaną regulacje prawne w zakresie ubezpieczeń – zarówno unijne (główne dyrektywy, proces harmonizacji prawa wspólnotowego, jednolity rynek ubezpieczeń w UE itp.), a także polskie (ustawy, rozporządzenia i inne regulacje, np. tablice trwania życia).

W zakresie nadzoru nad rynkiem ubezpieczeniowym w Polsce omówiona zostanie przede wszystkim Komisja Nadzoru Finansowego (organizacja, zadania, metody działania itp.). Ponadto, przedstawione zostaną także inne instytucje, w szczególności Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, Rzecznik Finansowy, Polska Izba Ubezpieczeń i Polskie Biuro Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.

Jeśli chodzi o rynek ubezpieczeń w Polsce, to zostanie przedstawiona jego charakterystyka i struktura, w tym: formy działalności ubezpieczeniowej, działy ubezpieczeń (dział I i II), podmioty funkcjonujące na polskim rynku, pośrednicy ubezpieczeniowi (agenci i brokerzy ubezpieczeniowi) itp.

Osobnym zagadnieniem będą produkty ubezpieczeniowe oferowane na rynku, w tym ubezpieczenia osobowe (m.in. ubezpieczenia na życie i dożycie, mieszane, posagowe) oraz ubezpieczenia mienia (ubezpieczenia nieruchomości, komunikacyjne, turystyczne, biznesowe, rolnicze itp.).

Jeśli chodzi o ubezpieczenia społeczne, to omówione zostaną ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe i chorobowe. Ponadto, przedstawione zostaną także ubezpieczenie zdrowotne (obowiązkowe i dobrowolne). Przybliżone zostaną również kluczowe instytucje, w szczególności Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Fundusz Ubezpieczeń Społecznych.

Wybrane zagadnienia z zakresu gospodarki finansowej zakładów ubezpieczeń obejmować będą: bilans zakładu ubezpieczeń, rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe, zasady lokowania środków finansowych przez zakłady ubezpieczeń itp.

Przedstawione zostaną również wyniki finansowe zakładów ubezpieczeń w Polsce (publikowane przez GUS i KNF), w tym m.in. przychody i koszty (składki, odszkodowania i świadczenia), wynik finansowy i wynik techniczny, aktywa i pasywa itp.

Na zakończenie omówione zostaną zagadnienia reasekuracji i koasekuracji, czyli metody transferu i współdzielenia ryzyka na rynku ubezpieczeń.

Literatura podstawowa:

• M. Iwanicz-Drozdowska (red.), Ubezpieczenia, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2024

• W. Ronka-Chmielowiec (red.), Ubezpieczenia, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2016

Literatura uzupełniająca:

• D. Ostrowska, P. Jamróz (red.), Ubezpieczenia gospodarcze i społeczne w Polsce, Wydawnictwo CeDeWu, Warszawa 2021

• J. Kuźniar (red.), Ubezpieczenia społeczne, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2022

• Ubezpieczenia społeczne (opracowanie zbiorowe), Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2024

Studenci po zakończeniu kursu:

W zakresie wiedzy:

• znają i rozumieją terminologię i podstawowe modele teoretyczne w zakresie systemu finansowego gospodarki (K_W01)

• znają i rozumieją w zaawansowanym stopniu zasady, procedury i praktyki dotyczące podmiotów oraz systemu finansowego gospodarki (K_W02)

• znają i rozumieją w zaawansowanym stopniu teorie i modele ekonomiczne dotyczące funkcjonowania podmiotów oraz systemu finansowego gospodarki (K_W03)

• znają i rozumieją procesy i zjawiska technologiczne, społeczne, polityczne, prawne, ekonomiczne i ekologiczne oraz ich wpływ na decyzje finansowe w organizacjach, funkcjonowanie organizacji i całej gospodarki (K_W05)

W zakresie umiejętności:

• potrafią wykorzystać teorię systemu finansowego gospodarki do rozpoznawania, diagnozowania i rozwiązywania problemów związanych z kluczowymi funkcjami w organizacji (K_U01)

• potrafią prawidłowo interpretować procesy i zjawiska technologiczne, społeczne, polityczne, prawne, ekonomiczne, ekologiczne i ich wpływ na funkcjonowanie organizacji (K_U02)

• potrafią samodzielnie i zespołowo przygotować analizy, diagnozy i raporty dotyczące funkcjonowania podmiotów i całej gospodarki oraz komunikatywnie je prezentować, wykorzystując narzędzia informatyczno-komunikacyjne (K_U03)

• potrafią planować, organizować pracę własną i zespołową (K_U05)

• posiadają zdolność do samokształcenia się i podnoszenia zdobytych kwalifikacji (K_U06)

W zakresie podstaw:

• gotowi są do oceny i krytycznego podejścia do sytuacji i zjawisk związanych z funkcjonowaniem organizacji, sektora i całej gospodarki (K_K01)

• gotowi są do przestrzegania zawodowych standardów etycznych (K_K03)

Efekty uczenia się będą oceniane zarówno na bieżąco w trakcie prowadzonych zajęć (dyskusje i prezentacje na zajęciach, indywidualne i zespołowe prace domowe itp.), jak również po zakończeniu zajęć (egzamin końcowy – kolokwium).

Egzamin końcowy (kolokwium) w formie pisemnej na portalu Kampus (pisany stacjonarnie na uczelni). Pytania zamknięte testowe (jednokrotnego wyboru). Wymagane co najmniej 60% poprawnych odpowiedzi. W indywidualnych przypadkach możliwy egzamin ustny. Egzamin poprawkowy w formie ustnej.