Uniwersytet Warszawski - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Związek Sowiecki: powstanie i rozkład imperium (1917-1991)

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 2900-MK1-ZSWA-OG
Kod Erasmus / ISCED: 08.3 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0222) Historia i archeologia Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Związek Sowiecki: powstanie i rozkład imperium (1917-1991)
Jednostka: Wydział Historii
Grupy: Przedmioty ogólnouniwersyteckie humanistyczne
Przedmioty ogólnouniwersyteckie na Uniwersytecie Warszawskim
Zajęcia ogólnouniwersyteckie na Wydziale Historii (zapisy dostępne w rejestracji żetonowej)
Punkty ECTS i inne: 2.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

fakultatywne
ogólnouniwersyteckie

Założenia (opisowo):

Podstawowa znajomość dziejów świata w XX wieku.

Skrócony opis:

Przedmiotem wykładu będą wybrane zagadnienia z dziejów Rosji bolszewickiej i Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich, od genezy przewrotu październikowego 1917 r. do rozpadu państwa sowieckiego w 1991 r. Obejmie on główne zagadnienia z zakresu historii politycznej z elementami historii społecznej i militarnej.

Pełny opis:

Przedmiotem wykładu są wybrane zagadnienia z dziejów Rosji bolszewickiej, a następnie Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich, począwszy od 1917 r. do rozpadu ZSRS w 1991 r. Ze względu wielość zagadnień związanych z historią ZSRS szczegółowo omówione zostaną tylko węzłowe i najistotniejsze kwestie z zakresu historii politycznej i społecznej Rosji i ZSRS w omawianym okresie. Wykład obejmie, zatem omówienie sytuacji Rosji u progu XX w.,(1905 – 1917), genezę i przebieg rewolucji 1917 roku w Rosji i wojny domowej (1917 – 1921). Osobne wykłady poświęcone zostaną: organizacji i funkcjonowaniu państwa bolszewickiego w latach 1918 – 1927, celom i efektom polityki J. Stalina w ZSRS (1928 – 1939), udziałowi ZSRS w II wojnie światowej i jego konsekwencjom. Z okresu powojennego w dziejach Związku Sowieckiego przedmiotem analizy będą następnie: sytuacja wewnętrzna w ZSRS w latach 1945 – 1953, geneza i przebieg zimnej wojny, ewolucja systemu politycznego po śmierci Stalina, polityka ekip N. Chruszczowa i L. Breżniewa, zarówno w zakresie polityki wewnętrznej jak zagranicznej. Oddzielny wykład poświęcony zostanie ekonomicznym, politycznym i społecznym przyczynom upadku ZSRS od połowy lat 80-tych do 1991 roku.

Literatura:

Baberowski Jörg „Stalin. Terror absolutny”, Warszawa 2014;

Bosiacki Adam, Izdebski Hubert „Konstytucjonalizm rosyjski. Historia i współczesność”, Kraków 2013;

Ciesielski Stanisław „Rewolucja Stalina”, Łomianki 2017;

Conquest Robert „Stalin”, Warszawa 1996, 2000;

„Czekiści. Organy bezpieczeństwa w europejskich krajach bloku sowieckiego 1944 – 1989”, Warszawa 2010;

Dębski Sławomir „Między Belinem a Moskwą. Stosunki niemiecko – sowieckie 1939 – 1941”, Warszawa 2007;

Duraczyński Eugeniusz „Stalin: twórca i dyktator supermocarstwa”, Warszawa 2012;

Figes Orlando „Tragedia narodu: rewolucja rosyjska 1891 - 1924”, Warszawa 2009;

Grzelak Czesław „Armia Stalina 1939 – 1941”, Warszawa 2010;

Heller Michaił, Niekricz Aleksandr, „Utopia u władzy: historia Związku Sowieckiego”, t. 1, 2, Poznań 2016;

„Inwazja na Czechosłowację 1968. Perspektywa rosyjska”, Warszawa 2015;

Khlevniuk Oleg „Stalin. Nowa biografia”, Kraków 2016;

Kołakowski Leszek „Główne nurty marksizmu”, t. 2 – 3, Warszawa 2009 (lub wcześniejsze wydania);

Kotkin Stephen, „Armagedon był o krok: rozpad Związku Sowieckiego 1970 – 2000”, Warszawa 2009;

Kotkin Stephen „Stalin, vol. 1, Paradoxes of Power 1878 - 1928”, London 2015;

Kotkin Stephen, „Stalin. Vol. 2, Waiting for Hitler 1928 - 1941”. London 2017;

Mastny Vojtech „Stalin i zimna wojna. Sowieckie poczucie zagrożenia”, Warszawa 2006;

Materski Wojciech „Pięć kłamstw Lenina. Rosja po przewrocie bolszewickim: propaganda a rzeczywistość”, Warszawa 2019;

Mawdsley Evan „Wojna domowa w Rosji 1917 – 1920”, Warszawa 2010;

Mawdsley Evan „Wojna nazistowsko – sowiecka 1941 – 1945”, Kraków 2009;

Miedwiediew Roj „Chruszczow: biografia polityczna”, Warszawa 1990;

Mirowski Mikołaj „Rewolucja permanentna Lwa Trockiego. Między teorią a praktyką”, Warszawa 2013;

Montefiore Sebag „Stalin: dwór czerwonego cara”, Warszawa 2004, 2009;

Musiał Bogdan „Na zachód po trupie Polski”, Warszawa 2009;

Musiał Bogdan „Wojna Stalina 1939 – 1945. Terror, grabież, demontaże”, Poznań 2012;

Władimir A. Niewieżin, „Tajne plany Stalina. Propaganda sowiecka w przededniu wojny z Trzecią Rzeszą 1939 – 1941”, Kraków 2000;

Nowak Andrzej „Putin: źródła imperialnej agresji”, Warszawa 2014;

Pichoja Rudolf „Historia władzy w Związku Radzieckim 1945 – 1991”, Warszawa 2011;

Pipes Richard „Rewolucja rosyjska”, Warszawa 2006;

Pipes Richard „Rosja bolszewików”, Warszawa 2005;

Plamper Jan, „Kult Stalina. Studium alchemii władzy”, Warszawa 2014;

Schlögel Karl „Terror i marzenie. Moskwa 1937”, Poznań 2012;

Seaton Albert „Wojna totalna 1941 – 1945. Wehrmacht przeciwko Armii Czerwonej”, t. 1 – 2, Kraków 2010;

Sebestyen Victor, „Lenin: dyktator”, Warszawa 2018;

Service Robert, „Lenin. Biografia”, Warszawa 2000;

Smaga Józef „Rosja w 20 stuleciu”, Kraków 2001, 2002;

Stępień – Kuczyńska Alicja „Gorbaczow: pieriestrojka i rozpad imperium”, Łódź 2014;

Taubman William „Chruszczow. Człowiek i epoka”, Warszawa 2012;

Thom Francoise, „Beria: oprawca bez skazy”, Warszawa 2016;

Wieczorkiewicz Paweł P. „Łańcuch śmierci: czystka w Armii Czerwonej 1937 – 1939”, Warszawa 2001, II wyd. 2016;

Zubok Vladislav „Nieudane imperium. Związek Radziecki okresu zimnej wojny od Stalina do Gorbaczowa”, Kraków 2010;

Zubok Władisław M. „Zimna wojna zza kulis Kremla. Od Stalina do Chruszczowa”, Warszawa 1999;

Efekty uczenia się:

Po zaliczeniu przedmiotu wykładu student:

- zna i rozumie podstawowe problemy historii Rosji bolszewickiej i Związku Sowieckiego

- rozpoznaje podstawowe problemy badawcze i interpretacyjne dziejów Rosji bolszewickiej i Związku Sowieckiego,

- zna i potrafi ocenić głównych polityków rosyjskich i sowieckich omawianego okresu,

- zna podstawowe nazwy i pojęcia dotyczące Rosji Sowieckiej, Rosyjskiej Komunistycznej Partii (bolszewików),Komunistycznej Partii Związku Sowieckiego i Armii Czerwonej.

Metody i kryteria oceniania:

Podstawą oceny jest udział w wykładzie (maximum 2 nieobecności) i zaliczenie pisemnego kolokwium końcowego, które dotyczyć będzie głównych kwestii poruszonych w trakcie wykładu.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2024/25" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2024-10-01 - 2025-01-26
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Piotr Okniński, Tadeusz Rutkowski
Prowadzący grup: Tadeusz Rutkowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.
ul. Banacha 2
02-097 Warszawa
tel: +48 22 55 44 214 https://www.mimuw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności mapa serwisu USOSweb 7.0.4.0-7ba4b2847 (2024-06-12)