Uniwersytet Warszawski - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Klasyczne teorie socjologiczne

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 3402-21KTS
Kod Erasmus / ISCED: 14.2 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0314) Socjologia i kulturoznawstwo Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Klasyczne teorie socjologiczne
Jednostka: Instytut Stosowanych Nauk Społecznych
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 7.00 (w zależności od programu) Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Przedmiot przedstawia, podsumowuje i poddaje interpretacji podstawowe wątki i problemy w ramach klasycznych teorii socjologicznych. Problemy rozpatrywane są pod względem ich przydatności do analizy współczesnego rozumienia zjawisk społecznych. Zagadnienia socjologiczne dyskutowane w ramach zajęć obejmują pojęcia takie jak: więzi społeczne, typy organizacji społecznej, typy racjonalizacji, rozwój biurokratyzacji oraz profesjonalizacji, charakter interakcji społecznych, sposoby interpretacji podsystemów społecznych etc.

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Przedmiot przedstawia, podsumowuje i poddaje interpretacji podstawowe wątki i problemy w ramach klasycznych teorii socjologicznych. Problemy rozpatrywane są pod względem ich przydatności do analizy współczesnego rozumienia zjawisk społecznych. Zagadnienia socjologiczne dyskutowane w ramach zajęć obejmują pojęcia takie jak: więzi społeczne, typy organizacji społecznej, typy racjonalizacji, rozwój biurokratyzacji oraz profesjonalizacji, charakter interakcji społecznych, sposoby interpretacji podsystemów społecznych etc.

Pełny opis:

Wykład służy prezentacji podstawowych sposobów rozumienia wątków i problemów w ramach klasycznych teorii socjologicznych. W ramach wykładu przedstawione są teorie głównych socjologów XIX wieku i pierwszej połowy XX w.

Ćwiczenia służą prezentacji najważniejszych klasycznych stanowisk teoretycznych w socjologii. Celem ćwiczeń jest zapoznanie studentów z materiałem źródłowym wybranych tekstów socjologicznych, które podejmują teoretyczną refleksję nad społeczeństwem. Wybrane lektury to zbiór tekstów najważniejszych przedstawicieli nauk społecznych XIX w. i pierwszej połowy XX wieku.

Literatura:

Lektury do wykładu:

1. Jerzy Szacki, Historia myśli socjologicznej, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 2002.

2. Jonathan H. Turner, Struktura teorii socjologicznej, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 2004.

Tematy wykładowe:

1. Co to jest teoria socjologiczna?

2. Pozytywizm - August Comte.

3. Ewolucjonizm - Herbert Spencer.

4. Teoria konfliktu - Karol Marks.

5. Teorie psychologistyczne.

6. Socjologizm - Emile Durkheim.

7. Socjologia humanistyczna - Ferdinand Toennies.

8. Socjologia humanistyczna c.d. - Georg Simmel.

9. Socjologia humanistyczna c.d. - Max Weber.

10. Teoria Vilfredo Pareto.

11. Teoria Pitirima Sorokina.

12. Kulturalizm - Florian Znaniecki.

13. Interakcjonizm i pragmatyzm społeczny - Charles Horton Cooley, William Thomas, George Herbert Mead.

14-15. Funkcjonalizm - Talcott Parsons i Robert King Merton.

Lektury na ćwiczenia:

1. E. Durkheim – „Solidarność mechaniczna i organiczna”, w: J. Szacki, Durkheim.

2. E. Durkheim – „Próba określenia zjawisk religijnych”, „Narodziny świętości”, „Socjologiczna teoria poznania”, w: J. Szacki, Durkheim.

3. F. Toennies – „Wspólnota i społeczeństwo jako typy więzi międzyludzkich”, w: Elementy teorii socjologicznych (dalej: ETS)

4. G. Simmel – Socjologia, r. 1 i 3 z części I oraz r. 1 z części II.

5. M. Weber – Gospodarka i społeczeństwo, tłum. D. Lachowska, ss. 345-354.

6. M. Weber – Gospodarka i społeczeństwo, ss. 410-442.

7. M. Weber – Gospodarka i społeczeństwo, ss. 1015-1079 (oraz „Podstawowe pojęcia...” ss. 5-42).

8. V. Pareto – Uczucia i działania. Fragmenty socjologiczne (red. A. Kojder), ss. 20-26, 49-58, 83-86, 276-282.

9. P. Sorokin – Social and Cultural Dynamics, vol. I, ss. 48-96.

10-11. William I. Thomas – „Definicja sytuacji”, w: ETS; F. Znaniecki – „Fakty i teorie socjologii”, „Rozróżnienie faktów przyrodniczych i kulturowych”, „Humanistyczny współczynnik faktów kulturowych”, „Grupy społeczne jako wytwory uczestniczących w nich jednostek”, „Wartości jako przedmioty kulturowe” w: Szacki, Znaniecki

12. W. Thomas, F. Znaniecki – „Dezorganizacja a reorganizacja”, w: ETS

13. H. Blumer – „Implikacje socjologiczne myśli George’a Herberta Meada”, w: ETS

14. T. Parsons, N. Smelser – Funkcjonalne zróżnicowanie społeczeństwa”, w: ETS

Efekty uczenia się:

Student prezentuje podstawowe pojęcia, nurty i ich przedstawicieli w klasycznej myśli socjologicznej.

Student wyprowadza szczegółowe wnioski na podstawie ogólnych twierdzeń teoretycznych.

Student krytycznie omawia poszczególne koncepcje teoretyczne w odniesieniu do współczesnych zjawisk społecznych.

Dyskutowanie na forum publicznym pozwala studentowi na ćwiczenie umiejętności prezentacji i obrony własnych założeń analitycznych w konfrontacji z różnorodnością opinii.

Metody i kryteria oceniania:

Zajęcia dydaktyczne - 30/30

Przygotowanie się do zajęć: czytanie lektur i analiza, przygotowanie ew. referatów - 70

Przygotowanie się do egzaminu / zaliczenia - 50

Łączny nakład pracy studenta w godz. - 180

Kryteria oceniania:

- ocena ciągła (obecność na zajęciach, przygotowanie się do zajęć, aktywność na zajęciach), opcjonalnie referaty i kolokwia (zakres wiedzy z ćwiczeń)

- maksymalnie 2 nieobecności nieusprawiedliwione na ćwiczeniach

Forma egzaminu:

- egzamin ustny z całości przedmiotu (zakres wiedzy z ćwiczeń i wykładów)

- możliwość egzaminu/zaliczenia w formie zdalnej, jeśli będzie taka uzasadniona potrzeba

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2023/24" (zakończony)

Okres: 2023-10-01 - 2024-01-28
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia, 20 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Wykład, 20 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Aneta Gawkowska
Prowadzący grup: Aneta Gawkowska, Małgorzata Malińska, Mustafa Switat
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ćwiczenia - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2024/25" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2024-10-01 - 2025-01-26
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia, 20 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Wykład, 20 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Aneta Gawkowska
Prowadzący grup: Aneta Gawkowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Ćwiczenia - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.
ul. Banacha 2
02-097 Warszawa
tel: +48 22 55 44 214 https://www.mimuw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.3.0-2b06adb1e (2024-03-27)