Demografia

Celem zajęć jest poszerzenie perspektywy poznawczej studenta ekonomii poprzez przedstawienie procesów i zachowań ekonomicznych w ich ludnościowym kontekście. Efektem kształcenia jest umiejętność analizy i interpretacji procesów demograficznych w skali globalnej, regionalnej i jednostkowej.

Program kursu obejmuje podstawowe zjawiska demograficzne: małżeńskość i rozrodczość, zdrowie i umieralność, migracje międzynarodowe, prognozy ludnościowe. Nacisk jest położony na analizę ilościową oraz modelowanie zjawisk ludnościowych.

Zajęcia realizowane są jako konwersatorium oraz warsztaty w pracowni komputerowej.

Zajęcia adresowane są do studentów zainteresowanych weryfikacją teoretycznych zależności między zmiennymi ludnościowymi, społecznymi i ekonomicznymi.

Pełny opis przedmiotu (max 65 tys. znaków)

Celem zajęć jest poszerzenie perspektywy poznawczej studenta ekonomii poprzez przedstawienie procesów i zachowań ekonomicznych w ich ludnościowym kontekście Zajęcia konwersatoryjne (około 30 godzin) poświęcone są implikacjom teorii ekonomii w zakresie zjawisk ludnościowych; jak opisać formowanie się małżeństw za pomocą teorii racjonalnego wyboru, czy program 500+ stanowi skuteczne narzędzie polityki rodzinnej, jaki jest związek systemów emerytalnych ze starzeniem się populacji, jak wydłuża się trwanie życia ludzkiego oraz trwanie życia w dobrym zdrowiu, czy eksplozja demograficzna jest wciąż realnym zagrożeniem dla świata, co determinuje współczesne migracje zarobkowe Polaków – to tylko niektóre pytania badawcze stawiane podczas zajęć konwersatoryjnych. Program zajęć konwersatoryjnych obejmuje następujące zagadnienia:

- historia ludzkości od czasów rewolucji neolitycznej po czasy współczesne, przejście demograficzne i jego mechanizmy, zróżnicowanie sytuacji ludnościowej na świecie;

- struktury demograficzne, proces starzenia się populacji i jego ekonomiczne konsekwencje;

- mechanizmy doboru małżeńskiego i uwarunkowania płodności w świetle wybranych koncepcji, m.in. drugiego przejścia demograficznego i teorii G. Beckera;

- polityka rodzinna w Polsce i wybranych krajach europejskich;

- zdrowie, trwanie życia, umieralność i ich społeczne determinanty;

- uwarunkowania, selektywność i skutki migracji międzynarodowych;

- współczesne przemiany ludnościowe w Polsce i Europie;

- przyszłość demograficzna Polski, Europy i świata, metody prognozowania ludnościowego.

Warsztaty (około 8 godzin) – w większości realizowane w pracowni komputerowej – poświęcone są metodom analizy demograficznej koniecznym do prawidłowej weryfikacji i interpretacji procesów ludnościowych oraz współzależności zjawisk demograficznych i ekonomicznych. Podczas warsztatów student modeluje i prognozuje procesy ludnościowe.

Pozostała część zajęć (około 22 godziny) ma formę warsztatową w pracowni komputerowej i dotyczy zasad pisania pracy badawczej. W trakcie semestru studenci pracują indywidualnie nad swoimi tekstami kolejno wybierając temat i cel pracy, następnie przygotowując i prezentując na zajęciach szczegółowy konspekt, i wreszcie składając tekst (do 4000 słów), który zostaje poddany recenzji i oceniony przez prowadzących zajęcia.

Szacunkowy nakład pracy studenta: 6ECTS x 25h = 150h

(K) - godziny kontaktowe (S) - godziny pracy samodzielnej

konwersatorium (zajęcia): 60h (K) 0h (S)

egzamin: 2h (K) 0h (S)

konsultacje: 12h (K) 0h (S)

przygotowanie do zajęć: 0h (K) 16h (S)

przygotowanie do egzaminu: 0h (K) 10h (S)

przygotowanie pracy zal.: 6h (K) 44h (S)

Razem: 80h (K) + 70h (S) = 150h

Bijak J. (2008). Bayesian Methods in International Migration Forecasting, w: Raymer J., Willekens F. (red.), International Migration in Europe: Data, Models and Estimates, Chichester: John Wiley (s. 255-281).

Brown R. L. (1997). Introduction to the Mathematics of Demography, Connecticut: Actex Publications.

Caselli G., Vallin J., Wunsch G. (2006). Demography. Analysis and synthesis, vol. 1-4, Elsevier Inc.

Gawryszewski A. (2005). Ludność Polski w XX wieku, Warszawa: IGiPZ PAN.

Górny A., Kaczmarczyk P. (2003). Uwarunkowania i mechanizmy migracji zarobkowych w świetle wybranych koncepcji teoretycznych, CMR Working Papers nr 49.

Kurkiewicz J., Frątczak E. (2010). Procesy demograficzne i metody ich analizy, Kraków: UE.

Okólski M. (2004). Demografia zmiany społecznej, Warszawa: Scholar.

UNDP (2009). Overcoming barriers. Human mobility and development, New York: UNDP (on-line: http://hdr.undp.org/en/reports/global/hdr2009/).

Celem zajęć jest poszerzenie perspektywy poznawczej studenta ekonomii poprzez przedstawienie procesów i zachowań ekonomicznych w ich ludnościowym kontekście. Efektem kształcenia jest umiejętność analizy i interpretacji procesów demograficznych w skali globalnej, regionalnej i jednostkowej. Program kursu obejmuje podstawowe zjawiska demograficzne: małżeńskość i rozrodczość, zdrowie i umieralność, migracje międzynarodowe, prognozy ludnościowe. Nacisk jest położony na analizę ilościową oraz modelowanie zjawisk ludnościowych. Zajęcia realizowane są jako konwersatorium oraz warsztaty w pracowni komputerowej. Zajęcia adresowane są do studentów zainteresowanych weryfikacją teoretycznych zależności między zmiennymi ludnościowymi, społecznymi i ekonomicznymi.

Program zajęć konwersatoryjnych obejmuje następujące zagadnienia:

- historia ludzkości od czasów rewolucji neolitycznej po czasy współczesne, przejście demograficzne i jego mechanizmy, zróżnicowanie sytuacji ludnościowej na świecie;

- struktury demograficzne, proces starzenia się populacji i jego ekonomiczne konsekwencje;

- mechanizmy doboru małżeńskiego i uwarunkowania płodności w świetle wybranych koncepcji, m.in. drugiego przejścia demograficznego i teorii G. Beckera;

- polityka rodzinna w Polsce i wybranych krajach europejskich;

- zdrowie, trwanie życia, umieralność i ich społeczne determinanty;

- uwarunkowania, selektywność i skutki migracji międzynarodowych;

- współczesne przemiany ludnościowe w Polsce i Europie;

- przyszłość demograficzna Polski, Europy i świata, metody prognozowania ludnościowego.

Warsztaty (około 8 godzin) – w większości realizowane w pracowni komputerowej – poświęcone są metodom analizy demograficznej koniecznym do prawidłowej weryfikacji i interpretacji procesów ludnościowych oraz współzależności zjawisk demograficznych i ekonomicznych. Podczas warsztatów student modeluje i prognozuje procesy ludnościowe.

Pozostała część zajęć (około 22 godziny) ma formę warsztatową w pracowni komputerowej i dotyczy zasad pisania pracy badawczej. W trakcie semestru studenci pracują indywidualnie nad swoimi tekstami kolejno wybierając temat i cel pracy, następnie przygotowując i prezentując na zajęciach szczegółowy konspekt, i wreszcie składając tekst (do 4000 słów), który zostaje poddany recenzji i oceniony przez prowadzących zajęcia.

Szacunkowy nakład pracy studenta: 6ECTS x 25h = 150h

(K) - godziny kontaktowe (S) - godziny pracy samodzielnej

zajęcia: 60h (K) 0h (S)

egzamin: 2h (K) 0h (S)

konsultacje: 12h (K) 0h (S)

przygotowanie do ćwiczeń: 0h (K) 16h (S)

przygotowanie do egzaminu: 0h (K) 10h (S)

przygotowanie pracy zaliczeniowej: 6h (K) 44h (S)

Razem: 80h (K) + 70h (S) = 150h

Literatura podstawowa:

- Okólski M., Fihel A. (2012). „Demografia. Współczesne zjawiska i teorie”, Warszawa: Scholar.

Literatura dodatkowa:

- Holzer J. (2003). „Demografia”, Warszawa: PWE.

(oraz literatura uzupełniająca pod kątem konkretnych zajęć/tematów)

oprogramowanie:

MS Excel