Psychologia procesów poznawczych I

psychologia

obowiązkowe

w sali

Celem wykładu jest zaznajomienie słuchaczy z historią, głównymi założeniami, metodami oraz współczesnym stanem wiedzy o procesach percepcji, uwagi i funkcji wykonawczych, myślenia i języka w ujęciu psychologicznym i neurokognitywistycznym (także z perspektywy rozwojowej). Zagadnienia pamięci i procesów uczenia się będą przedmiotem odrębnego kursu (Psychologia procesów poznawczych 2)

Celem wykładu jest zaznajomienie słuchaczy z historią, głównymi założeniami, metodami oraz współczesnym stanem wiedzy o procesach percepcji, uwagi i funkcji wykonawczych, myślenia i języka w ujęciu psychologicznym i neurokognitywistycznym (także z perspektywy rozwojowej).

Lista tematów

Temat 1. (wykład 1.): Wprowadzenie: paradygmaty i metody. Zakres i specyficzność

psychologii poznawczej oraz kognitywistyki.

Temat 2. (wykład 2. i 3.): Percepcja, uwaga, rozpoznawanie wzorców.

Temat 3. (wykład 4. i 5.): Reprezentacje, pojęcia, kategorie, schematy i ramy.

Temat 4. (wykład 6. i 7.): Umysł świadomy siebie i innych.

Temat 5. (wykład 8. i 9.): Kontrola poznawcza, funkcje wykonawcze/zarządcze.

Temat 6. (wykład 10. i 11.): Język a poznanie - psycholingwistyka, przetwarzanie języka

niedosłownego.

Temat 7. (wykład 12. i 13.): Myślenie i rozumowanie. Tworzenie sądów, podejmowanie

decyzji.

Temat 8. (wykład 14.): Wiedza i mądrość.

Temat 9. (wykład 15.): Kontekst, interpretacja, reinterpretacja. Rozwiązywanie problemów.

Temat 10. (wykład 16.): Podsumowanie. Psychologia poznawcza wśród dziedzin

pokrewnych, punkty zwrotne, perspektywy na przyszłość.

Literatura obowiązkowa

Nęcka, E., Orzechowski, J., Szymura, B., & Wichary, S. (2020). Psychologia poznawcza:

wydanie nowe. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. Rozdziały: 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10, 11,

12, 13.

Frith, C. (2011). Od mózgu do umysłu. Jak powstaje nasz wewnętrzny świat. Wydawnictwo

Uniwersytetu Warszawskiego.

Tavris, C., & Aronson, E. (2014). Błądzą wszyscy (ale nie ja). Sopot: Smak Słowa.

Kahneman, D. (2019). Pułapki myślenia: o myśleniu szybkim i wolnym. Poznań: Media

Rodzina.

Literatura uzupełniająca (ale gorąco polecana)

Bergen, B. K. (2017). Latające świnie: jak umysł tworzy znaczenie. Kraków: Copernicus

Center Press.

Chlewiński, Z. (Ed.). (2007). Psychologia poznawcza w trzech ostatnich dekadach XX wieku.

Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. Rozdziały: 8, 9, 11, 12.

Eysenck, M. W., & Keane, M. T. (2020). Cognitive psychology: A student's handbook. Psychology

press. (chapters: 3, 12, 13)

Gazzaniga, M., S. (2020). Istota człowieczeństwa: co sprawia, że jesteśmy z natury wyjątkowi? Sopot:

Smak Słowa.

Gleason, J. B., & Ratner, N. B. (2005). Psycholingwistyka. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo

Psychologiczne.

Haman, M. (2002). Pojęcia i ich rozwój: percepcja, doświadczenie i naiwne teorie (Vol. 14).

Warszawa: Drukarnia Matrix.

Koch, C. (2008). Neurobiologia na tropie świadomości. Wydawnictwa Uniwersytetu

Warszawskiego.

Le Doux, J. (2020). Historia naszej świadomości. Jak po czterech miliardach lat ewolucji

powstał świadomy mózg. Kraków: Copernicus Center Press.

Pinker, S. (2021). Racjonalność: co to jest, dlaczego jej brakuje, dlaczego ma znaczenie.

Poznań: Wydawnictwo Zyski i Spółka.

Sternberg. R. J., Sternberg, K. (2012). Cognition. 6th edition. Wadsworth. (chapters: 1, 3, 4, 8, 10, 11,

12)

Trzebiński, J. (Ed.). (2002). Narracja jako sposób rozumienia świata. Gdańsk: Gdańskie

Wydawnictwo Psychologiczne.

W wyniku ukończenia kursu student powinien:

Znać podstawowe mechanizmy procesów poznawczych od procesów percepcyjnych, przez uwagę, rozumienie, wnioskowanie, rozwiązywanie problemów, po planowanie i kontrolę poznawczą, z uwzględnieniem różnych "kanałów informacyjnych" (informacja wzrokowa, język). Potrafić zinterpretować wyniki najważniejszych eksperymentów ilustrujących podstawowe właściwości procesów poznawczych

Posiadać podstawową wiedzę o założeniach i metodach badań nad poznaniem i jego podstawami neuronalnymi. Rozumieć pojęcia reprezentacji poznawczej, intencjonalność. Potrafić określić miejsce psychologii wśród innych nauk odnoszących się do poznania (filozofia, lingwistyka, antropologia, informatyka)

Potrafić zastosować przyswojoną wiedzę w toku opanowywania innych dziedzin psychologii

Dostrzegać znaczenie wiedzy o procesach poznawczych w różnych dziedzinach praktycznych (edukacja, psychologia kliniczna, projektowanie urządzeń przyjaznych użytkownikowi, media).

Egzamin pisemny testowy. Test wielokrotnego wyboru z progiem zaliczenia 60%.

- ok. 60% materiału pokrywać się będzie między wykładem a lekturami

- co najmniej 20% materiału do egzaminu zawarte będzie wyłącznie w treści wykładu

- do 20% pytań może dotyczyć zagadnień obecnych w lekturze obowiązkowej, a nie

omawianych bezpośrednio na wykładach

Punktacja:

50 pkt = 5!

46 pkt – 49 pkt = 5

42 pkt – 45 pkt = 4+

38 pkt – 41 pkt = 4

34 pkt – 37 pkt = 3+

30 pkt – 33 pkt = 3