Uniwersytet Warszawski - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Dzieje kultury europejskiej

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 4003-EU-L11-DKE
Kod Erasmus / ISCED: 08.3 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0222) Historia i archeologia Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Dzieje kultury europejskiej
Jednostka: Centrum Europejskie
Grupy: Europeistyka dzienne I stopnia I rok 1 semestr ZIMA, Centrum Europejskie
Punkty ECTS i inne: 3.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Studentki i studenci powinni dysponować wiedzą z zakresu szkoły średniej w ramach przedmiotów z dziedzin nauk humanistycznych oraz nauk społecznych (WOS).

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Zajęcia poświęcone są wielowątkowej analizie wybranych prądów, zjawisk, oraz dzieł kultury i sztuki europejskiej, które:

- ukształtowały Europę jako skomplikowaną i wewnętrznie różnorodną wspólnotę kulturową;

- mają szczególne znaczenie dla rozumienia współczesnej Europy i jej społeczeństw.

Pełny opis:

Celem zajęć jest przybliżenie studentkom i studentom europeistyki wybranych wątków historii kultury oraz cywilizacji europejskiej, które składają się na dziedzictwo kulturowe Europy oraz które mają wpływ na współczesną kulturę w Europie.

Przedmiotem pogłębionej analizy są wybrane zagadnienia związane z historią kinematografii europejskiej, historią sztuki europejskiej, dziejami kultury artystycznej i życia artystycznego w Europie, historią muzyki europejskiej, historią nauki oraz historią instytucji kulturalnych w Europie. Zagadnienia umieszczane są w różnych kontekstach politycznych, społecznych, gospodarczych oraz w kontekście złożonych procesów cywilizacyjnych zachodzących na kontynencie europejskim w różnych momentach jego historii.

Zajęcia w oparciu o wybraną literaturę przedmiotu, materiały multimedialne oraz inne narzędzia dydaktyczne budują siatkę pojęć i skojarzeń oraz zasób wiedzy o kulturze, sztuce i cywilizacji europejskiej, które będą pogłębiane w kolejnych etapach kształcenia.

Cel i efekty konwersatorium - wspólne dla wszystkich grup - realizowane są w oparciu o zróżnicowany materiał i autorskie metody prowadzenia przedmiotu przez wykładowców.

Literatura: (tylko po angielsku)

Efekty uczenia się:

Po zakończeniu zajęć studentka/student powinna/powinien:

w zakresie wiedzy:

- posiadać wiedzę na temat zjawisk w dziejach kultury europejskiej, które miały wpływ na kształtowanie się i przemiany tożsamości kulturowej Europy;

- znać i rozumieć wprowadzane na zajęciach pojęcia, terminy oraz umieć przywołać wprowadzane na zajęciach daty, dzieła i postaci.

w zakresie umiejętności:

- potrafić umieścić prądy artystyczne oraz zjawiska z dziedziny kultury i sztuki w szerokim kontekście historycznym, społecznym, gospodarczym i politycznym;

- rozumieć wpływ omówionych zagadnień na funkcjonowanie współczesnych społeczeństw europejskich.

w zakresie kompetencji społecznych:

- dostrzegać miejsce i znaczenie kultury w zjawiskach długiego trwania w historii Europy;

- nabrać wprawy w formułowaniu pytań i samodzielnych opinii w oparciu o pozyskaną na zajęciach wiedzę;

- nabrać wprawy w uczestniczeniu w dyskusji i w prowadzeniu sporów przy poszanowaniu opinii innych osób.

Metody i kryteria oceniania:

Zaliczenie na ocenę.

Szczegółowe kryteria oceniania określane są przez prowadzących grupy zajęciowe w danym cyklu zajęć.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2023/24" (zakończony)

Okres: 2023-10-01 - 2024-01-28
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Dorota Jurkiewicz-Eckert, Mirella Kurkowska
Prowadzący grup: Dorota Jurkiewicz-Eckert, Mirella Kurkowska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Tryb prowadzenia:

w sali

Skrócony opis:

Zajęcia poświęcone są wielowątkowej analizie wybranych zjawisk, dzieł oraz prądów w kulturze europejskiej, które ukształtowały Europę jako wspólnotę kulturową oraz które mają szczególne znaczenie dla rozumienia współczesnej Europy i jej społeczeństw.

Zajęcia odbywają się w kilku grupach zajęciowych.

Szczegółowe programy zajęć grup dr Mirelli Kurkowskiej oraz grup mgr Doroty Jurkiewicz-Eckert różnią się.

Pełny opis:

Opis konwersatorium "Dzieje kultury europejskiej" - grupy dr Mirelli Kurkowskiej

Dzieje kultury europejskiej w tym cyklu będą koncentrować się na podstawowym kanonie kinematografii kontynentu. Główny nacisk będzie położony na kwestie związane z rozwojem kinematografii do końca l. 60. XX w. Zanalizowane zostaną przełomowe zjawiska w dziejach sztuki filmowej, jej przeobrażenia techniczne i organizacyjne oraz „klasyczne” dzieła filmowe, stanowiące do dziś niewyczerpane źródło cytatów i inspiracji. Z drugiej strony program zajęć przewiduje ukazanie różnorodnych możliwości interpretacyjnych kina fabularnego – także jako zwierciadła rzeczywistości. Tak obszerna tematyka może zostać omówiona jedynie poprzez pewne wybrane węzłowe zagadnienia, ilustrowane fragmentami filmów:

• Prekursorzy oraz ojcowie kina europejskiego (bracia Lumière; kino jarmarczne, Montreuil-sous-Bois, G. Méliès itp.) a narodziny kultury masowej.

• Polski (i nie tylko) zapomniany wkład w rozwój techniki filmowej (K. Prószyński, J. Szczepanik, B. Matuszewski). Bracia Składanowscy

• Zarys technicznych aspektów rozwoju

kinematografii (od chińskiego teatru cieni po współczesny warsztat filmowy). Przełom dźwiękowy oraz nowe rozwiązania techniczne międzywojnia – artystyczne i pozaartystyczne konsekwencje

• Radziecka szkoła montażu (S. Eisenstein, L. Kuleszow, D. Wiertow)

• Tworzenie języka filmowego „studio system”, „system gwiazd”, kodeks Haysa. Etapy powstawania filmu (np. praca nad scenariuszem, tzw. storyboardy)

• Kino w systemach totalitarnych : kino faszystowskie i socrealizm

• Kinematografia włoska do neorealizmu włącznie

• Prądy w sztuce i ich ekranowe odbicie (ekspresjonizm, impresjonizm, surrealizm)

• Nowa Fala w Europie

• Postmodernizm a film i jego interpretacja

• Kino jako zwierciadło rzeczywistości

• Kino autorskie

• Kino gatunków: film kryminalny i gangsterski

Nakład pracy studentki/studenta:

Wykład z elementami konwersatorium - przewidziany w wymiarze 60 godz.

Opis konwersatorium "Dzieje kultury europejskiej" - grupy mgr Doroty Jurkiewicz-Eckert

Przedmiotem wielowątkowej analizy są wybrane wątki historii kultury europejskiej ze wskazaniem na zjawiska, które sprzyjały budowaniu spójności kulturowej Europy oraz na fenomeny, które stoją za różnorodnością dziedzictwa kulturowego w Europie.

• Kultura i cywilizacja europejska – aspekty teoretyczne.

• Kultura i sztuka czasów katedr. Architektura, sztuka, nauka i społeczeństwo.

• Wpływ odkryć geograficznych na kulturę i sztukę europejską.

• Historia druku, książki i czytelnictwa w Europie.

• Europejskie instytucje kultury i ich rola w kształtowaniu europejskich kodów kulturowych: uniwersytet, muzeum, opera.

• Od Europy Erazma do Europy Woltera – europejskie elity kulturalne XVI-XVIII w. i ich wpływ na rozwój kultury i nauki w Europie.

• Europejska kultura muzyczna.

• Rola intelektualistów i artystów w kulturze europejskiej XIX i XX wieku.

Powyższy plan jest planem maximum - realizacja wszystkich zagadnień jest uzależniona od tempa prac w grupie.

Nakład pracy studentki/studenta:

konwersatorium - 30 h

przygotowanie do konwersatorium i przygotowanie zadań do samodzielnego opracowania - 30 h

razem - 60 h

Literatura:

Literatura do zajęć w grupach dr Mirelli Kurkowskiej

• J. Płażewski, Historia filmu 1895-2005, Książka i Wiedza, Warszawa 2005

• J. Płażewski, Język filmu, Książka i Wiedza, Warszawa 2008

• Słownik wiedzy o filmie, Wydawnictwo Park, Bielsko-Biała 2005

• M. Hendrykowski, Film jako źródło historyczne, Ars Nova, Poznań 2000

• S. Drewniak, Teatr i film Trzeciej Rzeszy, Wydawnictwo słowo/ obraz terytoria, Gdańsk 2011

• Historia kina. Kino nieme, red. naukowa T. Lubelski, I. Sowińska, R. Syska, Universitas, Kraków 2009, tom I

• Historia kina. Kino klasyczne, red. naukowa T. Lubelski, I. Sowińska, R. Syska, Universitas, Kraków 2011, tom II

• Historia kina. Kino epoki nowofalowej , red. naukowa T. Lubelski, I. Sowińska, R. Syska, Universitas, Kraków 2015, tom III

• Historia kina. Kino końca wieków , red. naukowa T. Lubelski, I. Sowińska, R. Syska, Universitas, Kraków 2019, tom IV

• Historia myśli filmowej, A.Helman, J.Ostaszewski, Wyd. słowo/obraz terytoria, Gdańsk 2010

• Siergiej Eisenstein, Film czwartego wymiaru, przeł. Mieczysław Kumorek [w:] , Wybór pism, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1959.

• P. Rietbergen, Europa. Dzieje kultury, Książka i Wiedza, Warszawa 2001

• Historia życia prywatnego, t. 4, pod red. M. Perrota, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• I. Ihnatowicz, Człowiek, informacja, społeczeństwo, Czytelnik, Warszawa 1989

• D. Strinati, Wprowadzenie do kultury popularnej, Zysk i S-ka, Poznań 1999

• A. Kłoskowska, Kultura masowa, PWN, Warszawa 1980

• Cywilizacja europejska. Wykłady i eseje, pod red. M. Koźmińskiego, wyd. IH PAN, Warszawa 2005

• H.G. Gadamer, Dziedzictwo Europy, Wyd. Spacja, Warszawa 1992

• B. Orłowski, Technika, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1999

• A. Gurevich, Jednostka w dziejach Europy, Volumen, Warszawa 1995

• A. Misiak, Kinematograf kontrolowany - cenzura filmowa w kraju socjalistycznym i demokratycznym. PRL i USA analiza socjologiczna, Universitas Kraków 2006

• T. Lubelski, Historia kina polskiego. Twórcy, filmy, konteksty, Videograf II, Katowice 2009

• Historia kina polskiego, red. T. Lubelski, K. Zarębski, Warszawa 2007

• M. Haltof, Kino polskie, Gdańsk 2004

• Historia filmu polskiego, red. naukowa R. Marszałek, Warszawa 1994

• J.-L. Flandrin, Historia rodziny, Volumen, Warszawa 1998

• Cywilizacja europejska. Wykłady i eseje, pod red. M. Koźmińskiego, wyd. IH PAN, Warszawa 2005

• H.G. Gadamer, Dziedzictwo Europy, Wyd. Spacja, Warszawa 1992

• M. Uklejska, Zarys rozwoju nauki i jej organizacji, t. 1 i 2, PWN, Warszawa 1963

• Historia Europy, pod. red. A. Mączaka, Ossolineum, Wrocław-Warszawa... 1997

• Społeczeństwo polskie od X do XX wieku, Książka i Wiedza, Warszawa 1999

• A. Gurevich, Jednostka w dziejach Europy, Volumen, Warszawa 1995

• A. Misiak, Kinematograf kontrolowany - cenzura filmowa w kraju socjalistycznym i demokratycznym. PRL i USA analiza socjologiczna, Universitas Kraków 2006

• T. Lubelski, Historia kina polskiego. Twórcy, filmy, konteksty, Katowice 2009

• Historia kina polskiego, red. T. Lubelski, K. Zarębski, Warszawa 2007

• M. Haltof, Kino polskie, Gdańsk 2004

• Historia filmu polskiego, red. naukowa R. Marszałek, Warszawa 1994

Literatura do zajęć w grupach mgr Doroty Jurkiewicz-Eckert

F.Braudel, Gramatyka cywilizacji, Warszawa 2006 (fragmenty).

K. Pomian, Niższe? Wyższe? Równe? Cywilizacja europejska wobec innych, w: Przegląd Historyczny, 2005, zeszyt 5, s. 391-401.

Wł. Tatarkiewicz, Parerga, Warszawa 1978.

K. Pomian, Europa i jej narody, wyd. II poszerzone, Gdańsk 2004, s. 72-92.

N. Davis, Europa, Kraków 1998, i inne wydania (fragmenty)

Historia Europy, red J. Carpentier, Warszawa 1994. (fragmenty)

Cywilizacja europejska. Wykłady i eseje, red. M. Koźmiński, Warszawa 2004, (wybór).

P. Frankopan, Jedwabne szlaki. Nowa historia świata, Warszawa 2018.

N. Ferguson, Cywilizacja. Zachód i reszta świata, Wydawnictwo Literackie, 2013.

P. Rietbergen, Europa. Dzieje kultury, Warszawa, 2001.

D. Boorstin, Odkrywcy. Z dziejów ludzkich odkryć i wynalazków, Warszawa 1998.

R.Dupont-Roc, A.Guggenheim, Po Jezusie. Pierwsze wieki chrześcijaństwa , Wyd. PURANA 2022 (fragmenty).

J.Le Goff, Kultura średniowiecznej Europy, Warszawa 2023 (fragmenty).

G. Duby, Czasy katedr. Sztuka i społeczeństwo 980-1420, Warszawa 1986. (fragmenty)

L. Rotter, Od starożytnej bazyliki do średniowiecznej katedry w: Czasy katedr, czasy uniwersytetów, red. W. Sajek, Lublin 2005.

E. Grant, Średniowieczne podstawy nauki nowożytnej, Warszawa 1996.

K. Pachniak, Nauka i kultura muzułmańska i jej wpływ na średniowieczną Europę, Warszawa 2010.

K. Hudson, Książka. Najpotężniejszy przedmiot naszych czasów zbadany od deski do deski, Kraków 2017.

P. Majewski, Mantykora. Wczesna historia encyklopedii, Warszawa 2022.

T. Reinertsen Berg, Teatr świata. Mapy, które tworzą historię, Kraków 2018.

K. Pomian, Muzeum. Historia światowa. Tom 1. Od skarbca do muzeum, Gdańsk 2023.

M. Fumaroli, Gdy Europa mówiła po francusku, Warszawa 2017 (fragmenty).

J. Jedlicki, Jakiej cywilizacji Polacy potrzebują? Warszawa, 1988 (fragmenty)

Słownik sztuki XX wieku, Warszawa 1998. (wybrane hasła).

B. Schaeffer, Dzieje muzyki, Warszawa 1983 (fragmenty).

P. Krzywoszyński, J. Woleńśki, Fenomen opery, Kraków 2022.

J. Marczyński, Gawędy o operze, PWN 2019 (fragmenty)

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.
ul. Banacha 2
02-097 Warszawa
tel: +48 22 55 44 214 https://www.mimuw.edu.pl/
kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.1.0-03d50b88b (2024-02-19)