Serwisy internetowe Uniwersytetu Warszawskiego Nie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Rynki pracy w Europie

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 4003-EU-L36-RPE Kod Erasmus / ISCED: 14.6 / (0312) Politologia i wiedza o społeczeństwie
Nazwa przedmiotu: Rynki pracy w Europie
Jednostka: Centrum Europejskie
Grupy: Przedmioty dla studentów III roku I stopnia LATO, Centrum Europejskie
Punkty ECTS i inne: 3.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

fakultatywne

Skrócony opis:

Celem zajęć jest zapoznanie studentów ze specyfiką funkcjonowania rynków pracy w krajach europejskich. W trakcie kursu student zapozna się z wyzwaniami jakie dla rynków pracy w Europie stwarzają przemiany demograficzne (kurczenie się zasobów pracy wskutek starzenie się społeczeństw) i globalizacja (deindustrializacja, uelastycznienie rynków pracy, prekariat). Student uzyska wiedzę na temat sytuacji na rynkach pracy wybranych państw europejskich (Polski, Wielkiej Brytanii, Danii, Niemiec, krajów śródziemnomorskich), problemach tam występujących (bezrobocie vs. deficyt zasobów pracy, itd.) oraz współczesnych trendów w polityce rynku pracy (paradygmat „aktywizacji”, flexicurity). W trakcie kursu zostaną również omówione unijne zasady swobody przepływu pracowników i kontrowersje związane z ich praktycznym realizowaniem. Przeanalizowane zostaną również zmiany w organizacji pracy i potencjalne zmiany w strukturze zatrudnienia wywołane automatyzacją i digitalizacją pracy.

Pełny opis:

Tematyka zajęć:

CZEŚĆ I

RYNKI PRACY W EUROPIE – WSPÓLNE CECHY I WYZWANIA

- Wprowadzenie do polityki rynku pracy

- Europejski model rynku pracy na tle modelu amerykańskiego i japońskiego

- Demografia wyzwaniem dla rynków pracy krajów europejskich

- Zwiększanie elastyczności rynków pracy w krajach europejskich jako przejaw adaptacji do globalizacji

- Swoboda przepływu pracowników w krajach Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego

- Kontrowersje wokół swobody przepływu pracowników

CZEŚĆ II

CHARAKTERYSTYKA POLITYKI RYNKU PRACY W WYBRANYCH KRAJACH EUROPEJSKICH

- Polityka rynku pracy w Polsce w okresie transformacji ustrojowej

- Poakcesyjne migracje Polaków a sytuacja na polskim rynku pracy

- Liberalizacja zasad dostępu do rynku pracy w Polsce dla pracowników z krajów trzecich

- Reformy w duchu aktywnej polityki rynku pracy na przełomie XX i XXI wieku. Kazus Wielkiej Brytanii, Danii i Niemiec

- Rynki pracy krajów Południa Europy w dobie kryzysu strefy euro

Część III

ŚWIAT PRACY W XXI WIEKU

- Pokolenie X, Y i Z w świecie pracy 2.0

- Ciemne strony świata pracy 2.0 – skutki oddziaływania kryzysu gospodarczego z 2008 r. i procesów globalizacyjnych na rynki pracy państw europejskich

- Wyzwania dla jednostki w świecie pracy 2.0

Literatura:

• Ambroziak Adam, Wpływ ewolucji prawa swobodnego przepływu osób na migrację w ramach Unii Europejskiej. Bilans dwudziestolecia istnienia rynku wewnętrznego UE, „Studia Europejskie” 2013, nr 3.

• Anioł Włodzimierz, Internacjonalizacja polityki społecznej, w: Firlit-Fesnak Grażyna, Szylko-Skoczny Małgorzata (red.), Polityka Społeczna. Podręcznik akademicki, Warszawa 2007.

• Anioł Włodzimierz, Paradoksy globalizacji, Warszawa 2002, s. 101–126, 137–153, 302–315.

• Bezrobocie młodzieży i integracja ludzi młodych na rynku pracy, Urząd Publikacji Unii Europejskiej, Luksemburg 2018

• Boni Michał (red.), Raport Polska 2030. Wyzwania rozwojowe. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, Warszawa 2009.

• Borkowska Stanisława, Główne wyzwania wobec problemów pracy na przełomie wieków, w: Praca i polityka społeczna w perspektywie XXI wieku, Warszawa 2000.

• Budnikowski Tomasz, Bezrobocie wyzwaniem współczesności, Instytut Zachodni, Poznań 2009.

• Czarzasty Jan (red.), Rokowania zbiorowe w cieniu globalizacji, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2014.

• Dany Lang, Duński model elastycznego bezpieczeństwa (flexicurity). Wzór do naśladowania? http://rszarf.ips.uw.edu.pl/pdf/lang.pdf.

• Duszczyk Maciej, Ewolucja polskiej polityki migracyjnej w zakresie migracji zarobkowych po 1 maja 2004 r., „Studia BAS 2014”, nr 4(40), s. 37–54.

• Duszczyk Maciej, Góra Marek, Kaczmarczyk Paweł, Costs and Benefits of Labor Mobility between the EU and the Eastern Partnership Countries: The Case of Poland, „IZA Discussion Paper” 2013, No. 7664.

• Duszczyk Maciej, Matuszczyk Kamil, The Employment of Foreigners in Poland and the Labour Market Situation, „Central and Eastern European Migration Review” 2018, Vol. 7, No. 2, s. 53–68

• Duszczyk Maciej, Polityka migracyjna Unii Europejskiej oraz swobodny przepływ pracowników – ewolucja i teraźniejszość, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2010/2011.

• European Commission Report on the Impact of Demographic Change, European Commission, Brussel 2020.

• Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004-2020, GUS 2021.

• Jadamus-Hacura Maria, Melich-Iwanek Krystyna, Elastyczność współczesnych rynków pracy, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach” 2015, nr 220, s. 37–41.

• Jaroszewicz Marta, Piechal Tomasz, Ukrainian Migration to Poland after the ‘Revolution of Dignity’: Old Trends or New Exodus? w: Dušan Drbohlav, Marta Jaroszewicz (eds.), Ukrainian Migration in Times of Crisis: Forced and Labour Mobility, Charles University, Faculty of Science, Prague 2016.

• Kaczmarczyk Paweł, Swobodny przepływ pracowników, w: Przemysław Kowalski, Stanisława Golinowska, Barbara Błaszczyk, Ewa Balcerowicz, Andrej Cylwik (red.), Nasza Europa: 15 lat Polski w Unii Europejskiej, CASE – Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych, Warszawa 2019.

• Kałuża-Kopias Dorota, Imigranci na polskim rynku pracy według statystyk MPiPS, „Studia Ekonomiczne, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach” 2016, nr 258.

• Komisja Europejska, Wspólne zasady wdrażania modelu flexicurity, KOM (2007) 359 wersja ostateczna, Bruksela, 27 czerwca, https://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2007:0359:FIN:PL:PDF

• Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów „Sprostanie wyzwaniom związanym ze skutkami starzenia się społeczeństwa w UE” (Sprawozdanie na temat starzenia się społeczeństwa, 2009) ( COM(2009)0180)

• Kryńska Elżbieta, Zmiany w obszarze zatrudnienia i przeciwdziałanie bezrobociu: w kierunku równowagi na rynku pracy, w: Marek Rymsza (red.), Reformy społeczne. Bilans dekady, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2004.

• Maleszyk Piotr, Rynki pracy państw Unii Europejskiej w okresie kryzysu, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2016.

• Matuszczyk Kamil, Delegowanie pracowników w Unii Europejskiej, „Infos BAS” 2018, nr 8(246).

• Nadolska Jadwiga, Can the German post-Hartz model of the labour market be considered as a universal remedy for unemployment in the European Union?, w: Jacek Kubera, Tomasz Morozowski (red.), A ‘Social Turn’ in the European Union? New trends and ideas about social convergence in Europe, Routledge, Abingdon 2020.

• Nadolska Jadwiga, Historia sukcesu. Aktywizacja zawodowa osób 50 plus w Niemczech, „Dialog” Pismo Dialogu Społecznego 2011, nr 4.

• Nadolska Jadwiga, Neue Schwerpunkte in der polnischen Arbeitsmarktpolitik. Ein Überblick über die Entwicklung der polnischen Arbeitsmarktpolitik seit 1989, „WZB Discussion Paper“ Nr. SP I 2008-16.

• Nadolska Jadwiga, Rynek pracy w procesie przekształceń państwa socjalnego we współczesnych Niemczech, Warszawa 2010.

• Nadolska Jadwiga, Szewior Krzysztof, Polityka społeczna w dobie kryzysu strefy euro, w: T.G. Grosse, Polityki europejskie w dobie kryzysu, Wydawnictwo naukowe Scholar, Warszawa 2016.

• Nowe porozumienie dla Zjednoczonego Królestwa w UE, Ośrodek Informacji i Dokumentacji Europejskiej 2016.

• Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego w sprawie: „Przyszłość rynku pracy w Europie – w poszukiwaniu skutecznej odpowiedzi na tendencje demograficzne” (opinia rozpoznawcza) (2011/C 318/01)

• Piecuch Jakub, Rynek pracy w regionie Morza Śródziemnego, Warszawa 2013.

• Prokurat Sergiusz, Praca 2.0. Nie ukryjesz się przed rewolucją na rynku pracy, Wydawnictwo Helion, Gliwice 2016.

• Rifkin Jeremy, Koniec pracy, Wrocław 2001.

• Roicka Paulina, Skutki swobody przepływu osób w UE dla krajowych systemów zabezpieczenia społecznego. Wybrane zagadnienia, „Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka” 2015, nr 3.

• Rymsza Marek, Aktywizacja w polityce społecznej. W stronę rekonstrukcji europejskich welfare states? Warszawa 2013.

• Skutki zmian demograficznych w Europie, Komisja Europejska, https://ec.europa.eu/info/strategy/priorities-2019-2024/new-push-european-democracy/impact-demographic-change-europe_pl#starzenie-si-spoeczestwa-tendencje

• Standing Guy, Prekariat. Nowa niebezpieczna klasa, PWN, Warszawa 2016.

• Stolarczyk Piotr, Funkcjonowanie rynku pracy w Unii Europejskiej, w: Dariusz K. Rosati (red.), Europejski model społeczny. Doświadczenia i przyszłość, Warszawa 2009.

• Szylko-Skoczny Małgorzata, Polityka społeczna wobec bezrobocia w Trzeciej Rzeczypospolitej, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2004

• Szylko-Skoczny Małgorzata, Problemy społeczne w sferze pracy, w: Grażyna Firlit-Fesnak, Małgorzata Szylko-Skoczny (red.), Polityka społeczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.

• The 2021 Ageing Report Economic & Budgetary Projections for the EU Member States (2019-2070), Luxembourg: Publications Office of the European Union, 2021

• Tracz-Dral Jagoda, Starzenie się ludności w Unii Europejskiej – stan obecny i prognoza, Kancelaria Senatu, Warszawa 2018

• Zawadzki Kamil, Przejściowe rynki pracy: koncepcja, implementacja, perspektywy, Toruń 2005.

Efekty uczenia się:

Po ukończeniu przedmiotu student:

WIEDZA:

- rozumie podstawowe pojęcia z obszaru tematycznego przedmiotu (typy bezrobocia, stopa bezrobocia, stopa zatrudnienia, aktywne i pasywne instrumenty polityki rynku pracy, indeks regulacji rynków pracy, płaca minimalna, itd.)

- zna zasady swobody przepływu pracowników,

- jest świadom postępów automatyzacji i digitalizacji pracy i skutków tych procesów dla przyszłości europejskich pracobiorców.

UMIEJĘTNOŚCI:

- identyfikuje specyficzne cechy europejskiego rynku pracy na tle amerykańskiego i japońskiego modelu regulacji rynków pracy,

- charakteryzuje najnowsze trendy w polityce rynku pracy w krajach europejskich (paradygmat aktywizacji, flexicurity, przejściowe rynki pracy),

- ocenia wpływ nowych trendów w polityce rynku pracy na sytuację europejskich pracobiorców,

- identyfikuje i charakteryzuje główne wyzwania rynków pracy krajów europejskich w XXI wieku,

- wyjaśnia zależności między sytuacją demograficzną a sytuacją na rynku pracy i kondycją systemów zabezpieczenia społecznego w krajach europejskich,

- analizuje zagrożenia i szanse dla pracobiorców funkcjonujących na europejskim rynku pracy wynikające z procesów globalizacji,

- identyfikuje koszty i korzyści dla państwa wysyłającego i przyjmującego imigrantów zarobkowych,

- identyfikuje i charakteryzuje nowe grupy problemowe na rynku pracy w krajach europejskich (NEETs, prekariat),

- analizuje wpływ reform strukturalnych przeprowadzonych w czasie kryzysu strefy euro w krajach objętych pomocą finansową UE (kraje Południa Europy) dla sytuacji pracobiorców w tych krajach

- aktywnie uczestniczy w dyskusji dotyczącej problematyki rynków pracy w krajach europejskich,

- potrafi przygotować merytoryczne wystąpienie ustne poświęcone wybranym zagadnieniom funkcjonowania rynków pracy w krajach europejskich.

KOMPETENCJE:

- krytycznie analizuje sytuację na rynkach pracy państw europejskich i adaptuje się do zmian na nich zachodzących,

- świadomie korzysta z wiedzy o zasadach unijnej swobody przepływu pracowników podejmując decyzję o ewentualnej emigracji zarobkowej do innego państwa członkowskiego UE.

Metody i kryteria oceniania:

Ocena ciągła: aktywność na zajęciach, praca w grupie, esej.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2021/22" (w trakcie)

Okres: 2022-02-21 - 2022-06-15
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin, 16 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Jadwiga Nadolska
Prowadzący grup: Jadwiga Nadolska
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2022/23" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2023-02-20 - 2023-06-18
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: (brak danych)
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Konwersatorium - Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Warszawski.