Przedmioty ogólnouniwersyteckie Wydziału "Artes Liberales" (grupa przedmiotów zdefiniowana przez Wydział "Artes Liberales")

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Postawienie teologii w ramach dyskursu humanistycznego otwiera perspektywę porównawczą refleksji prawosławnej, katolickiej i ewangelickiej, także w dialogu z innymi tradycjami i religiami; refleksji nad tym, co w nich wspólne i co odrębne. Język teologii jawi się jako samodzielny język humanistyki, będący kluczem do opisania człowieka i świata. Teologia jako jęz. humanistyki posługuje się bezpośrednim doświadczeniem człowieka, przekładając formy życia, twórczości, zachowań, uczuć, relacji społecznych na kategorie dyskursywne, wokół których na nowo budowany jest orbis humanum. Poprzez takie sproblematyzowanie teologii w jej polu zainteresowania są malarstwo, rzeźba, architektura, muzyka, literatura, doświadczenie mistyczne, liturgiczne czy ascetyczne. W ten sposób buduje się system nadrzędnych kategorii, wyznaczających dyskurs filozoficzny. Każda z wymienionych dziedzin, w obszarze teologii zyskuje nową interpretację, dla każdej z nich teologia staje się kluczem hermeneutycznym

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Semestr letni 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

This course is for advanced students who are already able to write papers in English and who wish to learn how to improve their texts by revising and editing them according to standards of international scholarship and publishing.

We will examine three aspects of academic writing in English. 1) Ethics – how to engage critically yet collegially with the writings of others and how to assure that one’s writing is truly one’s own, especially in light of available artificial-intelligence programs for generating prose. 2) Structure – how to articulate a clear, central argument in the paper’s title, abstract, and introduction, and how to support the argument with evidence in the body of the text. 3) English style – how to craft coherent paragraphs with lean, compelling sentences.

Each student should submit to the instructor a short paper before the first class meeting, one that has been written prior to the course and on which the student will focus in the semester.

Rok akademicki 2024/25

• Ćwiczenia - 60 godzin

Zajęcia przeznaczone są dla studentów i doktorantów, którzy ukończyli podstawowy kurs języka nahuatl. Nahuatl, zwany popularnie azteckim, był i jest do dziś jednym z najważniejszych języków tubylczych obu Ameryk. Wyjątkowy pod względem objętości i zawartości korpus tekstów spisanych w nim między XVI a XVIII w. pozwala na systematyczne badania terminologii rozwijanej w zetknięciu z kulturą europejską oraz zmian zachodzących w języku pod wpływem kontaktu z hiszpańskim. Translatorium poświęcone jest tłumaczeniu i lekturze tekstów (w tym wcześniej niepublikowanych) należących do różnych gatunków. Na przykładzie konkretnych źródeł podejmuje problematykę przekazu międzykulturowego odzwierciedlonego w języku, indiańskich reakcji na obcość kulturową oraz strategii adaptacyjnych. Celem zajęć jest zarazem kontynuacja nauki nahuatl na poziomie zaawansowanym. Część zajęć poświęcona jest słuchaniu i tłumaczeniu nagrań i tekstów współczesnych oraz konwersacjom z udziałem rdzennych użytkowników.

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 45 godzin

The goal of the seminar is to trace the differences between AI simulation and literary fiction.

Computer games immerse us in virtual reality, while films and novels transport us into worlds projected on movie screens and described on printed pages. Generative AI converses with us using the same natural language that is used by fictional characters dialoguing in a novel. Besides the obvious differences in media technology – for instance, a computer screen vs. a theatrical stage – are there distinct features and modes of reception that differentiate simulations generated by machines from fictions staged and described by humans?

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Na zajęciach analizowane są i interpretowane teksty literatury greckiej różnych epok. Studenci zastanawiają się, czym jest interpretacja, poznają metody badań literatury, omawiają konteksty.

Semestr letni 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Konwersatorium jest poświęcone tym wybranym elementom kultury rzymskiej i greckiej, które mogą być uznawane za należące do „pop kultury” i „kontrkultury” w świecie starożytnym. Osoby uczestniczące zapoznają się z fragmentami poezji satyrycznej, z utworami poświęconymi ówczesnej modzie i urodzie, z poetyckimi inwektywami, a także z różnymi typami widowisk oraz z szeroko pojętymi „zabobonami” Rzymian i Greków.

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Jak wykorzystywany był antyk w dramacie światowym, zwłaszcza europejskim i amerykańskim? Po jakie mity sięgali najczęściej dramatopisarze, dlaczego i po co? Co wyczytywali w greckich i rzymskich opowieściach? Jakie nawiązania do kultury śródziemnomorskiej można znaleźć we współczesnych tekstach dramatycznych?

Odpowiedzi na te pytania będziemy szukać w wybranych dramatach napisanych od renesansu po współczesność. Część tytułów zaproponuje prowadzący, część – uczestnicy, wspólnie zaś dokonamy wyboru. W miarę możliwości repertuarowych zajęcia będą uzupełniane wizytami w teatrach, jednak w dyskusjach o przedstawieniach główny nacisk zostanie położony na sceniczną interpretację tekstu dramatycznego.

Zajęcia dla wszystkich, którzy chcą poznać różne techniki i estetyki dramatyczne, a przy okazji zapoznać z technikami recepcji antyku w różnych epokach późniejszych.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Zajęcia wprowadzają studentki i studentów w teorię i praktykę autoetnografii – metody badawczej łączącej osobiste doświadczenie z refleksją kulturową i społeczną. Kurs opiera się na analizie tekstów teoretycznych oraz ćwiczeniach pisarskich i metodologicznych, prowadzących do stworzenia krótkiego tekstu autoetnograficznego. Szczególny nacisk położony jest na etykę, formę i rolę osobistego zaangażowania w badaniach jakościowych.

Rok akademicki 2025/26

• Wykład - 60 godzin

Wykład BAŁKANY poświęcony jest regionowi traktowanemu jako całość historyczna, kulturowa i lingwistyczna. Zakres tematyczny obejmuje dzieje regionu sprzed wejścia Osmanów do pojawienia się nowych państw w wieku XXI po rozpadzie Jugosławii. Istotną część wykładu, w semestrze zimowym stanowi mapa religijna Bałkanów. W ramach tego cyklu będzie omawiane, kolejno, prawosławie bałkańskie, islam na Bałkanach, judaizm w kontekście pojawienia się Żydów na Bałkanach oraz wszelkie charakterystyczne dla regionu warianty hybrydowe, takie jak Kościół bośniacki, czy bektaszyzm.

Osobne miejsce zostanie oddzielone dla ruchów religijnych takich jak bogomilstwo, hesychazm wreszcie rozwijający się głównie na terenie Bułgarii w XX wieku (choć także poza nią) Dynowizm.

W semestrze letnim wśród większych cykli tematycznych znajdą się ideologie, wśród których będzie prezentowane słowianofilstwo i Jugoslawizm w wariancie bałkańskim z uwzględnieniem szerszego kontekstu polskiego, czeskiego, rosyjskiego.

Semestr zimowy 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Na kursie w zarysie omawiane są wybrane aspekty teologii oraz historii judaizmu i chrześcijaństwa w krajach basenu Morza Śródziemnego, a także zarys historii islamu na tych terenach. Omawiane są też w zarysie relacje i wzajemna koegzystencja wyznawców tych trzech wielkich religii monoteistycznych. Jednym z ważniejszych tematów kursu są chrześcijańskie ośrodki religijne znajdujące się m.in. w Konstantynopolu, Rzymie, Aleksandrii, Antiochii. Priorytetowo zostanie również przedstawiona Jerozolima jako święte miasto chrześcijaństwa, judaizmu oraz islamu. W czasie zajęć studenci poznają także historię relacji chrześcijan Wschodu i Zachodu z wyznawcami islamu. Studenci zapoznają się także z podstawowymi cechami sztuki tworzonej na tym obszarze na przestrzeni wieków przez chrześcijaństwo, judaizm i islam. Omawiane są wybrane teksty liturgiczne powstałe w interesującym nas obszarze geograficznym. Przedstawione są wspólne tradycje, związane ze świętami i etapami życia ich wyznawców.

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Celem przedmiotu jest monograficzne ujęcie historycznych zagadnień dotykających związków między chrześcijaństwem a szeroko rozumianą chronologią. Kurs, mający formę hybrydową i łączący wykład monograficzny z konwersatorium, ma na celu zmapowanie kluczowych momentów w dziejach chrześcijaństwa, w których dochodziło do istotnych sporów dotyczących różnie pojmowanego czasu oraz wskazanie tego, w jaki sposób kontrowersje te przekładały się na poczucie tożsamości poszczególnych wspólnot chrześcijańskich i relacje pomiędzy nimi.

Semestr letni 2025/26

• Konwersatorium - 30 godzin

Nie podano opisu skróconego, przejdź do strony przedmiotu aby uzyskać więcej danych.

Rok akademicki 2024/25

• Konwersatorium - 60 godzin

Studia nad zagadnieniami teorii cywilizacji: komunikacja między- oraz transcywilizacyjna, kategorie czasu i jednostki ludzkiej w cywilizacjach Wschodu i Zachodu.

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Kurs poświęcony będzie prezentacji wybranych utworów fantastycznych, w których pojawia się wątek robotów (i/lub sztucznej inteligencji) i ich (przyszłego) miejsca w cywilizacji ludzkiej. Na zajęciach teksty literackie omawiane będą w kontekście tekstów teoretycznych i teoretycznoliterackich poświęconych relacjom ludzi i maszyn, a także pojęciom takim jak sztuczna inteligencja czy osobliwość. Ekranizacje omawianych tekstów literackich oraz wybrane epizody fantastyczno-naukowych seriali wzbogacą nasze dyskusje.

Semestr zimowy 2024/25

• Konwersatorium - 30 godzin

Kurs poświęcony porównaniu różnych koncepcji tragedii i tragizmu w odniesieniu do trzech tekstów Szekspirowskich: Hamleta, Makbeta i Króla Leara. Podstawowym problemem poruszanym na zajęciach będzie kwestia zgodności antycznej tragedii, zakorzenionej w strukturze mitycznej, ze światopoglądem chrześcijańskim. Czy w tekstach zaliczanych do wielkich tragedii Szekspira odnaleźć można przeczucie/ zapowiedź wizji przebaczenia, pojednania i zmartwychwstania, która dominuje w późniejszych sztukach Szekspira, zwanych powszechnie romansami. Jeśli tak, to w jaki stopniu omawiane dramaty wpisują się w nasze rozumienie tragedii? Jak Szekspir rozumiał i jak przetwarzał przejęte od starożytnych pojęcie winy tragicznej? W jakim sensie jego tragedie powielają paradygmat kosmicznego determinizmu, który wyznacza drogę bohaterów antycznych? Czy jego światem również rządzi konieczność?